Complimenten? Liever niet…

Complimenten? Liever niet!

“Wat zie je er goed uit vandaag!” Een lieve collega begroet jou met deze woorden. Hoe vaak hoor jij jezelf in zo’n situatie iets zeggen als: “Oh, nou, ik heb geen oog dichtgedaan,” of: “Pfff… ik in mijn oude kloffie…?” Wat maakt het toch zo moeilijk om een compliment aan te nemen. De meeste mensen bedoelen het immers gewoon aardig en willen dat je een goed gevoel krijgt over jezelf.

Voor opvallend veel vrouwen is het nog steeds ontzettend lastig om met complimenten om te gaan. Hoe komt dat toch en vooral: is er iets aan te doen? Hieronder bespreek ik de vier belangrijkste redenen voor complimentvrees en geef ik je een effectief driestappenplan dat je helpt om een compliment aan te nemen.

1. Je hebt een laag gevoel van eigenwaarde
Een recente studie[1] wijst uit dat mensen met een laag zelfbeeld de meeste moeite hebben met complimenten. Als je zelf denkt dat je niet helemaal oké bent, of dat je het niet waard bent om aandacht te krijgen, zul moeite hebben te begrijpen dat anderen leuke dingen aan jou zien, laat staan dat ze dat over je zeggen. Volgens de studie versterken complimenten juist het gebrek aan eigenwaarde, omdat je denkt dat de ander liegt. Sterker, als jouw geliefde jou een compliment geeft, kan het zelfs de relatie beschadigen, omdat jij niet kunt geloven dat de ander de waarheid spreekt. Als dat wantrouwen in de relatie sluipt, kan dat heel nare gevolgen hebben.

2. Je zelfbeeld klopt niet met het compliment
Een andere reden waarom complimenten je een ongemakkelijk gevoel kunnen geven, is omdat het compliment niet klopt met de manier waarop je jezelf ziet. Cognitieve dissonantie is het pijnlijke gevoel dat wij krijgen, wanneer de werkelijkheid niet (b)lijkt te kloppen met wat wij geloven over onszelf of over de wereld om ons heen. Cognitieve dissonantie is één van de krachtigste fenomenen in de psychologie en zorgt voor veel stress.

Een voorbeeld maakt het misschien duidelijk. Stel je voor, je collega zegt: “Jij bent zó slim! Je weet altijd precies wat je moet zeggen tijdens het overleg!” Als jij jezelf niet slim of competent vindt, veroorzaken deze woorden negatieve emoties, terwijl je die persoon verdenkt van te weinig inzicht of haar beoordelingsvermogen in twijfel trekt. Je hecht dus meer geloof aan je eigen overtuiging en brengt de ander innerlijk in diskrediet. Dat is minder pijnlijk en kost minder energie dan het kost om jouw eigen overtuiging tegen het licht te houden.

Om het ongemakkelijke gevoel, dat deze cognitieve dissonantie geeft, te verminderen, reageren mensen vaak op een compliment met een weerlegging. Bijvoorbeeld door te zeggen: “Nou, het viel toevallig goed uit,” of: “Beginnersgeluk, hahaha.”

3. Onderpresteren om je zelftwijfel te temmen
Ben jij er zo één die de lat liever te laag dan te hoog legt? Dan hoor je vast ook regelmatig dat je meer kunt dan je denkt. De lat laag leggen vergroot de kans dat je jouw eigen verwachting (en die van anderen) overtreft.

Als jij een compliment krijgt, voel je de druk om te presteren of uit te blinken. En dát veroorzaakt een enorme druk. Als jouw leidinggevende zegt: “Doe jij dit maar, dan weet ik zeker dat het goed komt,” voel je eerder angst dan vertrouwen. Als je het gevoel hebt dat andere mensen je heel hoog hebben zitten, kan zelftwijfel ertoe leiden dat je angstig in je schulp kruipt. “Geen druk!”, roep je half-grappend, terwijl jij voelt dat het slechts een kwestie van tijd is voordat je door de mand valt en de ander teleurstelt.

4. Je bent nou eenmaal bescheiden
 “Bescheidenheid siert de mens.” Wie kent deze “oerhollandse” woorden niet. Veel vrouwen weten echt niet goed hoe ze moeten reageren wanneer ze een compliment krijgen: “Jij bent zo’n leuke vrouw.” “Je bent mijn fijnste collega!” of “Jij hebt echt een talent voor mensen.” Als je dan reageert met “Ja, ik weet het,” klink je als een arrogante bitch. Complimenten aanvaarden wordt soms eerder gezien als arrogantie dan als het vermogen een positieve bevestiging te kunnen accepteren. (Dit filmpje met Prinses Beatrix is daarvan een treffend voorbeeld.)

Hoe neem je een compliment dan wel in ontvangst?
Als je moeite hebt complimenten te accepteren, kan dat een symptoom zijn van een onderliggend probleem. Het transformeren van de negatieve overtuigingen die je over jezelf hebt is geen eenvoudige opgave. Maar het is meer dan de moeite waard jouw innerlijke overtuigingen in lijn te brengen met de werkelijkheid dat ook jij een waardevol mens bent die een plaats heeft op deze wereld. Samen met een coach kijken naar de oorsprong van dat lage gevoel van eigenwaarde kan je dan de moeite waard blijken.

Tot slot geef ik je graag mijn effectieve drie-stappenplan voor het aannemen van een compliment.

  1. Luister naar wat de ander zegt. Stop met wat je aan het doen bent, sta even stil en laat de woorden binnenkomen.
  2. Neem even pauze en luister in jezelf naar wat je zou willen zeggen. Ben je geneigd het compliment af te wimpelen? Registreer dat en laat die gedachte dan los.
  3. Kijk de persoon die het compliment geeft in de ogen en zeg: “Dankjewel, wat fijn om te horen, dat vind ik een mooi compliment.”

Voelt het nog steeds ongemakkelijk of roept het compliment veel pijn op? Zoek dan hulp bij een vertrouwde coach of therapeut die je kan helpen de onderliggende oorzaak van je lage zelfbeeld te helen.


[1] https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0022103116302943


 

Elma van der Salm is (levens)coach en psychosociaal therapeut met een warm hart voor vrouwen die meer rust, meer ontspanning, meer zelfvertrouwen en meer vrijheid willen ervaren. Vanuit een ruime levenservaring, met vakkennis en op persoonlijke wijze helpt ze je jouw doelen te bereiken. Waar nodig gaat zij dieper en helpt ze je ook bij het verwerken van traumatische herinneringen met behulp van onder andere EMDR. Behandelingen worden mogelijk (deels) vergoed vanuit de aanvullende verzekering. Er zijn geen wachtlijsten. Vrijblijvend en kostenloos kennismakingsgesprek gaat vooraf aan de intake.

 

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin

Van overleven naar leven! De moed tot verandering.

Om te kunnen veranderen is moed nodig. Moed om je diepste pijn in de ogen te zien. Moed om te erkennen dat alles wat je tot nu toe gedaan hebt om van de pijn af te komen, niet heeft gewerkt. En moed om aan iemand te zeggen: “Ik weet het niet meer, ik kan het niet. Help me alsjeblieft.” Maar wat als de angst zó groot is, dat je de moed niet kunt opbrengen om dit te doen? Wat als je niet meer gelooft dat het anders kan zijn. Wat als je al zo vaak teleurgesteld bent dat iedere volgende helper al bij voorbaat tegen jouw muur van angst aanloopt? Ben je dan een “hopeloos geval”? Ben je dan niet te helpen en moet je maar leren leven met je angst, pijn of paniek? Of is er toch een weg?

Er zijn tientallen redenen waarom je de hulp van een therapeut inroept. Je hebt misschien al van alles geprobeerd om de pijn in je leven te verzachten of te doen verdwijnen. Veel gebruikte manieren daarbij zijn ontkennen, verkleinen, verdoven of juist opzoeken.

Ontkennen helpt
De pijn ontkennen doen we allemaal wel eens: “Het valt wel mee, ja toevallig heb ik al een paar nachten niet goed geslapen, of moet ik soms zomaar ineens huilen, maar echt, met mij gaat het prima!” Soms ben je hier zo goed in geworden, dat je zelf bent gaan geloven dat er echt niets mis is in je leven. Totdat er een tegenslag komt: je werk loopt niet lekker, je partner wordt ziek, je zoon heeft schoolproblemen. En dan barst de bom. De frustratie kan er nog maar op één manier uit: ongecensureerd en keihard. Soms met desastreuze gevolgen voor je relatie, je baan of je servies.

Klein maken is fijn
De pijn verkleinen lijkt op ontkennen, met één verschil: je weet dat er dingen niet kloppen in je leven, maar vindt het moeilijk om onder ogen te zien hoe naar het eigenlijk is. Vooral als je al eerder hulp hebt gehad en er al “alles aan gedaan hebt”, is het moeilijk te erkennen dat het eigenlijk helemaal niet zo goed gaat. Hoe vaak heb jij het gevoel dat je gefaald hebt tegenover je vriendinnen of je partner, omdat hun luisterend oor en goed(bedoeld) advies niet dat resultaat heeft gehad dat jij (en zij) zo graag wilde(n)? Hoe vaak voel jij het als jouw persoonlijk falen dat je -ondanks alles- nog steeds somber bent, nog steeds zoveel verdriet hebt of nog steeds zo boos en negatief bent? Dus maak je jouw pijn kleiner. Opnieuw zeg je “het valt wel mee, het gaat al een stuk beter, ik heb veel aan je gehad, het is gewoon even een fase waar ik doorheen moet”.

Geen pillen nodig
Verdoven… we kunnen er wat van. Van dat ene wijntje bij het koken naar een halve fles per avond (of meer). Troostshoppen (bij de Action, wie doet het niet). Roddelen. “Volgende week stop ik, maar nu heb ik nog zoveel stress en die sigaret geeft me rust.” Je het snot voor de ogen sporten. Facebook, Instagram, Netflix, lezen, seks of zelfs jezelf beschadigen. Verdoven geeft ons de illusie dat we even kunnen ontsnappen. Even niet voelen, even de zachte flow van de beloning, even een andere pijn om ons af te leiden. De kater komt later en vraagt dan opnieuw een shot dopamine, endorfine of cortisol. Allemaal hormonen die een rol spelen bij verdoving en verslaving. En het werkt! Op korte termijn. De gevolgen op lange termijn zijn vernietigend, dat bewijst onderzoek keer op keer.

Pijn is fijn?
De pijn opzoeken om haar niet aan te hoeven gaan, lijkt een tegenstrijdigheid. Maar je kent het vast wel: je hoopt dat je de oplossing vindt bij die veelbelovende cursus, die unieke workshop of misschien dan déze therapievorm. Kortstondige verlichting biedt het volgende dieet, de nieuwste meditatiemethode of het laatste webinar met revolutionaire beloften. Het helpt wel, maar lost in de kern niet voldoende op en de knagende worm van pijn,verdriet en afwijzing blijft je ’s nachts wakker houden.

In eigen hand
Weet je nog, die campagne van SIRE over huiselijk geweld: “Het houdt niet op, niet vanzelf, het houdt niet op, totdat jij het stopt”. Raak als het gaat over geweld bij de buren of dat vriendje van school. Maar net zo raak als het gaat over jouw eigen verdriet, jouw eigen teleurstelling, jouw eigen strijd.

Het houdt pas op als jij het stopt. Jij alleen bent verantwoordelijk voor de kwaliteit van jouw leven. Jij bent je eigen sleutel! Door die sleutel op de voor jou juiste manier te gebruiken, verandert er pas echt iets in de basis.

Lef loont!
Pijn gaat niet vanzelf weg. Ze slijt misschien, maar laat sporen achter. Sporen die als een uitgesleten pad in je geheugen en in je lichaam worden opgeslagen. Bij iedere ervaring die maar een beetje lijkt op die eerder ervaren pijn, schiet je als het ware weer in het oude spoor, dat nog weer een beetje dieper uitslijt.

Om daaraan definitief te ontsnappen is één ding nodig: MOED! De moed om naar de pijn toe te gaan. De moed om beetje bij beetje te leren de pijn te voelen, zodat je ervaart dat je in staat bent haar te dragen. De moed om erbij te blijven en te voelen wat er is en je lichaam zo de kans te bieden de pijn te verwerken en te helen.

Je hoeft het niet alleen te doen
In de trajecten die ik begeleid, werken we altijd eerst aan jouw draagkracht. Door middel van oefeningen, effectieve behandelingen en inzichtgevende opdrachten groeit jouw zelfvertrouwen en groeit jouw grip op je leven. Pas als jouw systeem eraan toe is om los te laten, zetten we de middelen in om dat ook te kunnen doen. En daarna begeleid ik je nog even, tot het vertrouwen in jezelf weer zodanig is dat je het “zelf” kunt.

Gun jij jezelf een beter leven? En durf je te zoeken naar de moed om dat eerste kleine stapje te zetten op weg daar naartoe? Neem dan eens contact op voor een vrijblijvend en kostenloos kennismakingsgesprek. Ook voor jou is een leven mogelijk dat rijk en vervullend is, met plezier, liefde en levenslust.

 

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin
Blog Elma van der Salm Eindhoven _Moeiteloos

De kunst van vrouw zijn

De Servische kunstenares Marina Abramovic is bekend om haar confronterende performing art waarbij zij zelf onderdeel uitmaakt van het kunstwerk. Beroemd is haar opstelling The Artist is Present[1] waarbij zij, zittend op een stoel, mensen uitnodigt tegenover haar plaats te nemen. De kunstenaar en de bezoeker kijken elkaar in de ogen en maken in alle kwetsbaarheid contact, zonder woorden. Dagenlang zetten zich totale vreemden tegenover de kunstenaar – zij kijkt, ontmoet, raakt en wordt geraakt. Menselijk contact op de vierkante meter. Totdat uit het publiek haar ex-geliefde plaatsneemt op de stoel tegenover haar. Minutenlang kijken ze elkaar aan, wordt er niets uitgesproken, en tegelijk alles gezegd. Tranen van ontroering stromen over haar wangen en voor zowel de aanwezige museumbezoekers als de miljoenen kijkers op YouTube zijn het magische momenten van medemenselijkheid en sympathie.

Een mens als object
Al in 1974 maakte Abramovic haar installatie Rythm 0[2] – een eveneens zeer confronterende opstelling, die ik deze week tegenkwam op Facebook. Op een tafel liggen uitgestald 72 voorwerpen en Abramovic neemt plaats naast de tafel. De uitnodiging aan de bezoekers is om zelf een kunstwerk te creëren met de kunstenaar als object.

Waar in het begin de bezoekers haar strelen, kusjes geven en cake voeren, draait de sfeer, wanneer iemand begint haar kleding kapot te snijden met scheermesjes. Het gaat steeds verder en Abramovic staat daar, los van zichzelf, apathisch, als object. Het wordt de hel. Haar kleding wordt weggesneden, zij wordt in haar hals gesneden, een man drinkt haar bloed en een ander probeert haar te verkrachten. Er ontstaan opstootjes als iemand het neergelegde pistool laadt met de ene kogel die op tafel ligt en het tegen het hoofd van de kunstenaar zet. Het meest bizarre moment is, wanneer na zes uur wordt omgeroepen dat de voorstelling voorbij is. Abramovic komt tot leven en loopt besmeurd, beklad en met tranen in haar ogen op de mensen af, die zich geschrokken terugtrekken. Zij kunnen niet verdragen dat zij weer menselijk is geworden.

Geen mens
Wat me raakt in dit verhaal is niet eens haar moed om zich zo te objectiveren en daar de volledige verantwoordelijkheid voor te nemen (hoewel ik ook dat bijzonder dapper vind). Nee, wat mij vooral raakt, is de onmenselijke reactie van de bezoekers op deze vrouw als object. Als de kunstenaar uitstraalt dat zij een object is, wordt zij als object behandeld. De bezoekers overschrijden alle grenzen van menselijkheid in wat zij haar aandoen, zolang zij dat object is.

Erfenis van eeuwen
Vrouwen zijn eeuwenlang als object behandeld. Tot honderd jaar geleden verloor een vrouw haar zelfbeschikkingsrecht als ze trouwde. Pas in de jaren negentig van de vorige eeuw werd verkrachting binnen het huwelijk strafbaar gesteld. Nog steeds zijn er culturen waar de vrouw niet zelf haar levenspartner kiest omdat zij daar zogezegd niet bekwaam voor zou zijn. Al dat ontkennen van haar menselijkheid, haar recht op zelfbeschikking en op het inrichten van haar eigen leven – daarvan draagt iedere vrouw de sporen in haar denken en voelen mee. We noemen dat de moederwond.

Hardnekkig beeld
Gelukkig is er al veel ten goede veranderd. Toch leven veel vrouwen nog steeds met het beeld in hun hoofd dat zij altijd maar moeten voldoen aan de wensen van anderen. Zij “zien” zichzelf niet in hun menselijkheid – en worden dus ook niet gezien door hun omgeving. En dat geeft veel pijn, frustratie en verdriet.

Het is klaar!
Neem vanaf vandaag je plek in! Maak contact met je eigen menselijkheid, wees menselijk en laat dat zien. Houd rekening met jezelf, neem jouw behoeften serieus en wees zacht naar jezelf. Stop met van jezelf een object te maken dat er niet toe doet. Je doet er wél toe! Jouw lichaam is van jou en van niemand anders. Jouw geest is van jou en van niemand anders. Jouw gevoelens zijn van jou en dienen gerespecteerd te worden, in de eerste plaats door jezelf.

Vind je dit moeilijk? Weet je niet goed wat jouw grenzen dan eigenlijk zijn op je werk of in je relatie? Ben je uitgeput van het niet-voelen en wil je het anders? In mijn werk als Vrouwentherapeut heb ik al vele vrouwen geholpen hun eigen waarde weer te vinden. Praktisch, met een warm hart en effectief. Bel gerust voor een vrijblijvende kennismaking.

 

 

[1] The artist is present

[2] Marina Abramovic vertelt over Rhythm 0

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin

3 redenen om vandaag te beginnen van jezelf te houden

Het wordt zo makkelijk gezegd: je moet gewoon een beetje van jezelf houden. Of: je kunt pas van een ander houden, als je van jezelf kunt houden. Maar dat van jezelf houden, dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Want dat is toch hartstikke zweverig, al dat praten over “van jezelf houden”. Of het is gewoon egoïstisch! Vooral vrouwen zijn vaak zó op de ander gericht, dat ze vergeten aandacht en liefde aan zichzelf te geven. Toch is van jezelf houden belangrijk en gezond. Daarom deze keer: 3 super goede redenen om vanaf vandaag van jezelf te houden (en 1 praktische tip om meteen te doen).

Wat is dat eigenlijk, “van jezelf houden”?
Van jezelf houden betekent: jezelf accepteren zoals je bent, mét je goede en je mindere kanten. Het betekent tot rust komen bij jezelf en jezelf ruimte geven. Ruimte om datgene te doen wat je fijn vindt en wat jij nodig hebt. Van jezelf houden betekent, keuzes maken die jouw groei en ontwikkeling ondersteunen, zodat je gezond en vitaal blijft. Van jezelf houden betekent, relaties aangaan, die goed voor je zijn. Met mensen die vriendelijk voor je zijn, respectvol, geduldig en loyaal

Waarom zou je van jezelf houden?
Er zijn een heleboel redenen te bedenken waarom je van jezelf zou moeten houden. Ik geef je er drie.

De eerste reden waarom jij van jezelf zou moeten houden, is dat het jouw taak is om van jezelf te houden en niet die van een ander. De ander spiegelt slechts hoe jij jezelf ziet. Dat maakt jou verantwoordelijk voor jezelf! Dat is spannend, maar ook oneindig krachtig. Van jou houden kun je niet uitbesteden aan een ander.

De tweede reden om van jezelf te houden, is dat je, als je van jezelf houdt, ruimte schept voor de ander om in alle vrijheid van jou te houden. De ander hoeft niets te compenseren of goed te maken. De ander hoeft geen leegte in jou te vullen en kan dus ook volledig zichzelf zijn. Hoe ontspannen is dát!

De derde reden om vandaag nog te beginnen met van jezelf te houden, is een heel praktische: er is namelijk geen enkele reden om het niet te doen. Van jezelf houden kun je altijd en op ieder moment doen. Je hoeft niet te wachten op het juiste moment of tot de juiste persoon er is. Je hoeft het niet eens te voelen om ermee te beginnen.

Hoe doe je dat, van jezelf houden?
Heel praktisch: leg, terwijl je dit leest, je handen maar eens op je hart. Dat is de plaats in je lijf waar jij jouw “ik” voelt. Sluit je ogen en haal een paar keer rustig adem naar je handen toe. Misschien merk je dat het wat stiller wordt van binnen, wat rustiger. En zeg dan – luidop of zachtjes in jezelf – “ik houd van jou”. Herhaal dit een paar keer en voel wat er gebeurt in je lichaam. Blijf eens even bij dat gevoel, zonder er iets van te vinden. Het is zoals het is en het is jouw gevoel, jouw beleving, jouw ervaring. En dat is precies goed zoals het is. Deze kleine oefening kun je iedere keer doen, als je behoefte hebt aan liefde.

Heb jezelf van harte lief en ervaar wat dat doet met je leven en met je relaties.

Moeilijk?
Vind je het moeilijk om van jezelf te houden, omdat er misschien dingen in je leven gebeurd zijn of omdat je denkt dat jij niet om van te houden bent? Word je verdrietig, omdat het teveel pijn doet om van jezelf te houden? Zoek dan hulp en steun bij iemand die jou kan helpen die pijnlijke gebeurtenissen te verwerken. Want ook jij verdient het leven zoals dat in zijn meest prachtige vorm voor jou bedoeld is! Lees hier meer over mijn werkwijze of over de mogelijkheden voor bijzondere behandelingen.

Deze blog is een bewerking van mijn column die eerder verscheen in De Uitstraling regio De Kempen West.

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin

#Brexit en de pijn van afwijzing

Vorige week vrijdag werd ik wakker met het nieuws dat Engeland de EU wil verlaten. Ik houd van Engeland, van de sfeer en de cultuur. Een verdrietig gevoel overviel me even. “Ze willen niet meer bij ons horen…” De #brexit was dagenlang trending topic op Twitter. Miljoenen Engelse “Leave”-stemmers hadden de volgende dag al spijt van hun keuze, toen de politieke en economische gevolgen meteen te voelen waren. Een rare week volgde, waarin zelfs stemmen opgingen voor een nieuw referendum. Alsof men schrok van de eigen dapperheid om het koude huwelijk te verlaten. Afscheid en verandering… het blijft pijnlijk, zelfs als het je eigen keuze is.

Het zette me aan het denken over afwijzing. Over het verbreken van relaties. Wat maakt dat wij een “nee” van de ander zo vaak ervaren als een afwijzing van wie wij zijn?

Hou me los, laat me vast
Ook ik heb in mijn leven relaties verbroken of ben relaties verloren, door de keuze van een ander om niet met mij verder te gaan. Steeds was dat pijnlijk en bracht dat veel verdriet met zich mee. Het zelf verbreken van de relaties niet minder, dan het afscheid dat door een ander geforceerd werd.

Ik ben erachter gekomen dat de pijn in relaties vaak te maken heeft met de ideaalbeelden en onbewuste verlangens die wij op elkaar projecteren. Het heeft te maken met de verantwoordelijkheid voor ons geluk en welbevinden, die we bij de ander neerleggen. En met het belang dat we toekennen aan onze rol in een relatie. Zo kwam het, dat ik teleurgesteld was in iemand, omdat die persoon mij niet zo nodig had als ik dacht (hoopte). Toen zij groeide en haar vleugels uitsloeg, voelde ik me diep afgewezen en niet gezien. Pijnlijk.

Een andere keer voelde ik de beklemming in een relatie toen iemand zich voor haar geluk juist helemaal afhankelijk van mij maakte. Of, beter gezegd: zich volledig afhankelijk maakte van het ideaalbeeld dat zij van mij had gefabriceerd. Toen ik niet aan dat ideaalbeeld voldeed, daar niet aan kón voldoen, werd de relatie een knellende band, waar we allebei doodongelukkig van werden. Ik kon niet anders meer dan de relatie verbreken en mijn eigen weg gaan. De ander bleef achter in verbijstering en woede. Pijnlijk.

Ouder, kind, volwassene
Veel van de pijn in relaties wordt veroorzaakt, doordat er in ons stukken leven, die we sinds onze kindertijd met ons meedragen. Delen in ons die – toen wij zoveel behoefte hadden aan erkenning door onze ouders – niet gezien zijn.  Stukken die groter moesten zijn, dan wij waren. Of juist kleiner gehouden werden, dan wij wilden zijn. Deze hele mix van kindstukken, ouderstukken en “volwassen-ik”-stukken vormt onze veelkleurige persoonlijkheid. Prachtig en fascinerend, soms ook kwetsbaar en kwetsend. Afwijzend, om de eventuele afwijzing van de ander vóór te zijn. Pijnlijk.

Liefde en moed
De weg eruit vraagt moed en liefde, heel veel liefde. Liefde voor dat kind van toen, dat niet anders kon dan overleven. Liefde voor de volwassene van nu, die nog steeds gevangen zit in de pijn van de afwijzing door vader of moeder (die op hun beurt worstelden met dezelfde pijn.)

De moed heb je nodig om met andere ogen naar jezelf te kijken en de erkennen dat de pijn die je de ander aandoet, eigenlijk een uitdrukking is van de pijn die je zelf voelt. Moed, die kan maken dat je op tijd aan de bel trekt, je grenzen erkent en bespreekbaar maakt. De moed om als volwassene verantwoordelijkheid te nemen voor jouw eigen pijn en voor het helen daarvan.

Hoop
Engeland en Europa komen er samen wel uit, ook al lijkt het nu nog zo complex. In de huidige wereld hebben landen elkaar nodig, net zoals wij, gewone mensen, elkaar nodig hebben om te kunnen groeien in volwassenheid en vrijheid. Dát mag een hoopgevende gedachte zijn in een wereld vol verwarring.

Vind jij het moeilijk je grenzen op tijd aan te geven? Heb je vaak het gevoel dat er misbruik van je wordt gemaakt? Laat je over je heen lopen of loop je zelf over anderen heen? Ga dan eens op zoek naar iemand die je kan helpen jouw eigen stuk te onderzoeken en te helen. Je zult zien dat jouw relaties verbeteren vanaf het moment dat je relatie met jezelf verbetert.

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin

Racisme en de pijn van niet gezien zijn

De zomervakanties zijn nog eens niet begonnen, maar Zwarte Piet was alweer in het nieuws. Het hulpje van de Sint heeft racisme en discriminatie hoog op de agenda in Nederland geplaatst. De toon waarop het debat wordt gevoerd, is vaak vinnig, soms zelfs grimmig. Sylvana Simons en de rapper Typhoon kunnen erover meepraten.

Onderscheid maken (“discrimineren”) tussen mensen zit ons al eeuwen in het bloed. Het beschermde onze stam tegen ongewenste invloeden van buitenaf. Het maakte ons sterk tegenover onze vijanden: tegen roofdieren, tegen leden van concurrerende stammen die met ons vochten om voedselgronden. Belangrijk dus om te weten wie bij jouw kringetje hoorde en wie niet. Je kon je veilig voelen bij de ander “die ongeveer hetzelfde was als jij”.

Zelfbeeld
Maar waar vroegere discriminatie tussen mensen op basis van ras, sekse, geloof, leeftijd of intelligentie om veiligheidsredenen nog wel verdedigbaar was, zijn er in 2016 geen redelijke argumenten meer te vinden voor welke vorm van discriminatie ook. Met alle wetenschappelijke kennis van vandaag weten we: wie anno nu nog racistisch, seksistisch of homofoob is, heeft een persoonlijkheidsprobleem, namelijk een probleem met het eigen zelfbeeld.

In een maatschappij waarin mensen weten wie ze zijn, waarin mensen een gezond zelfbeeld hebben en verantwoordelijkheid nemen voor zichzelf, heeft racisme, seksisme en welke vorm van discriminatie ook, geen plaats. Een gezond zelfbeeld geeft juist ruimte aan anderszijn.

Erkennen van pijn
Maar helaas… in zo’n wereld leven we niet. Er is schade gedaan, historisch en cultureel. Door witte mensen tegen donkere mensen, door rijke witte mensen tegen arme witte mensen, door donkere mensen tegen donkere mensen. Dát erkennen en toegeven kun je, als een gezond zelfbeeld je basis is. Als je weet en erkent wie je bent, wie je geworden bent, ondanks de daden en ervaringen van je grootouders. Maar ook: als je weet en erkent wie de ander is, hoe hij geworden is wie hij is, ondanks de daden en ervaringen van zijn grootouders.

Ik zie jou, zie jij mij?
Het is misschien wel de grootste pijn in een mensenleven, dat je niet gezien wordt voor wie jij bent. Als de ander jou alleen maar kan zien door de bril van zijn eigen gekwetste zelfbeeld, en jou niet meer ziet zoals jij echt bent, is dat een groot onrecht. Mijn ervaring als vrouwentherapeut leert me, dat de meeste hulpvragen uiteindelijk zijn terug te voeren op dát thema.

Als we als kind onvoldoende gezien worden voor wie we zijn, ontwikkelen we een gekrenkt zelfbeeld. Het gevolg kan zijn, dat we ons leven lang worstelen met de manier waarop we naar onszelf kijken. En dát heeft weer gevolgen voor hoe we naar de ander kijken. Sterker: het heeft zelfs gevolgen voor hoe we de blik van de ander ontvangen.

Onrecht
Het is een groot onrecht als de waarde van een persoon en haar waardevolle kenmerken niet meer gezien worden, omdat de blik blijft hangen op uiterlijk. Als aan dat uiterlijk een betekenis aan gegeven wordt, die niet strookt met de ware persoon, is dat een mogelijk nog groter onrecht. Want wanneer de ander jou een beeld van jezelf oplegt vanuit zijn perspectief, ben jij niet meer vrij jezelf te zijn.

Zie jij jouw eigen kracht en schoonheid? Als dát de basis is van waaruit je leeft, ontdek je vanzelf ruimte die er is voor die “vreemdeling”. Die ander, die er anders uitziet, anders kookt, anders praat. Dan ontdek je ook, dat je jouw hart kunt openen voor diegene en dat zijn anders zijn, niets kan afdoen aan jouw diepste zelf. Dát geeft vrijheid in jou, in die ander en dus ook in maatschappij.

Voel jij je gekwetst door het onrecht van discriminatie? Werd jij afgewezen vanwege jouw kleurtje, jouw vrouwzijn en heeft dat jouw zelfbeeld negatief beïnvloed? Doet dat je nog steeds pijn? De vrouwentherapeut helpt je bij herstel en heling van de pijn van een gekrenkt zelfbeeld.

 

Meer lezen over zelfbeeld

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin

Hoe een boek mijn leven veranderde

“Opeens schrok Bastiaan. In een donkere hoek bewoog er iets. Toen hij beter keek zag hij dat daar een grote verweerde spiegel stond, waarin hij vaag zichzelf had gezien. Hij liep ernaartoe en bleef een poosje naar zichzelf staan kijken. Mooi was hij bepaald niet met zijn dikke lijf en zijn X-benen en zijn gezicht als een Edammer kaas. Langzaam schudde hij zijn hoofd en zei hardop: “Nee!”. Daarna liep hij weer terug naar zijn bed van matten. Hij moest het boek nu al dicht bij zijn ogen houden om verder te kunnen lezen…”

Misschien heb je deze passage herkend. Het is een stukje uit “Het Oneindige Verhaal” van Michael Ende. Eén van mijn favoriete boeken, dat ik voorlas aan mijn zoons, maar ook zelf las en herlas. Het gaat over een jongen, Bastiaan, die een boek pikt uit een boekwinkel en het stiekem op de zolder van zijn school leest. Dat boek gaat over Atréjoe, die het land Fantásia moet redden van de ondergang. Halverwege het boek wordt Bastiaan zelf in het verhaal opgenomen en blijkt Atréjoe zijn heldhaftige alter ego. Deze passage is daar de voorbode van.

Het verhaal
Atréjoe moet op zijn Grote Zoektocht door drie grote poorten gaan. De Grote Raadselpoort, die wordt bewaakt door twee enorme sfinxen. Zij kunnen degene die de doorgang betreedt, met hun blik in steen veranderen. Atréjoe moet zijn angst hiervoor onder ogen zien, wil hij verder komen.

Dan komt hij bij de Toverspiegel Poort. In de Toverspiegel zie je jezelf, zoals je werkelijk van binnen bent. Maar weinig mensen kunnen dát aan en passeren de poort. Als Atréjoe voor de spiegel staat, ziet hij het beeld van een jongen, die in een boek zit te lezen: Bastiaan.

Moed
Deze passage heeft mijn leven veranderd. Toen ik “Het Oneindige Verhaal” voor de de eerste keer las, was ik bezig een pijnlijk verhaal uit mijn eigen geschiedenis te verwerken. Om mijn angst niet te voelen, hield ik me groter dan ik was. En ik was doodsbang om “ontmaskerd” te worden als de slappeling die ik mezelf vond. Maar dít stuk in het verhaal liet me zien, dat bang zijn, en bang blijven, me alleen nog maar verder zou doen verstenen. Dat er in de spiegel misschien niet veel bijzonders te zien was, maar dat het wel écht was. En dat achter mijn angst een toekomst lag, waarin ik tot dan toe niet geloofd had.

Inmiddels is het vele jaren later. Ik ben de poorten vaker dan eens tegengekomen. Iedere keer wordt er weer moed van mij gevraagd, wordt weer van mij gevraagd dat ik onder ogen zie wat er werkelijk is, zodat het kan helen.

Je mag kiezen!
Herkenbaar? De aarzeling, de uitvluchten, de drang om alles bij het oude te laten? Weet je, het mag er allemaal zijn. Je mag iedere keuze maken die je wilt, iedere keuze die je aankunt of die je denkt dat je aankunt op dit moment. Onthoud alleen één ding: voorbij de poorten ligt het mysterieuze en prachtige Nachtbos Perelien. Maar dát is een heel ander verhaal, dat een andere keer maar eens verteld moet worden…

En jij?
Deze blog schreef ik in het kader van de Boekenweek 2016. Heb jij ook zulke boeken, of passages uit boeken die jou inspireerden of je leven veranderden? Ik ben er erg benieuwd naar. Deel ze hieronder in een reactie, of op mijn Facebook Fanpage.

 

Bron: de passage waarmee deze blog begint, is overgenomen uit: “Het Oneindige Verhaal” van Michael Ende in de vertaling van Johan van Nieuwenhuizen © 2003 Uitgeverij De Fontein, Baarn

FacebooktwitterlinkedinFacebooktwitterlinkedin